Bursa, „u źródeł” Imperium Osmańskiego | tamBylscy.pl - historia naszych podróży.

Bursa, "u źródeł" Imperium Osmańskiego

Bursa z 2,5 mln mieszkańców jest dziś czwartym co do wielkości miastem w Turcji. Ale w XIV w. była też pierwszą stolicą tworzącej się nowej potęgi – Imperium Osmańskiego. Założyciele imperium mają zresztą do dziś w Bursie swoje grobowce.

Tour de Europe 2013, dzień 25 (poprzedni wpis: Wakacje w Boğaziçi). Po dwóch tygodniach spędzonych w Boğaziçi, nadszedł czas by zabrać się w drogę powrotną do Polski. Czyli jeszcze nie koniec atrakcji, bo po drodze, liczącej 4.000 km, mieliśmy zaplanowanych 8 noclegów i sporo atrakcji pomiędzy nimi. Pierwszy dzień powrotu do długi (540 km) skok z okolic Bodrum w północne rejony Turcji, skąd już niedaleko do jej europejskiej części. Pierwszy nocleg, po 7 godzinach jazdy, mieliśmy zaplanowany w Bursie.

Trasa do Bursy nie stanowiła atrakcji, mieliśmy ją po prostu przejechać. Poza posiłkiem w tureckim fastfoodzie nie mieliśmy też żadnych postojów. Jechaliśmy m.in. przez Manisę, Akhisar i Balikesir. W okolicach tego drugiego miasta trafiliśmy na prawdziwe melonowe zagłębie i mnóstwo przydrożnych straganów z kilkoma odmianami tych owoców. Zaopatrzyliśmy w jedno takie maleństwo (bagatelka – 7 kg wagi) z zamiarem dowiezienia go do Polski. W samochodzie i tak już jechały 4 duże arbuzy i 4 melony, kupione w drodze powrotnej z wycieczki do Pamukkale (arbuz w cenie… 0,4 TL – czyli 0,64 PLN – za kilogram), ale dobrego nigdy za dużo :)

KML-LogoFullscreen-LogoQR-code-logoGeoJSON-LogoGeoRSS-LogoWikitude-Logo
Tour de Europe 2013 - Bursa

ładowanie mapy - proszę czekać...

Turcja, Bursa, Kryty Bazar: 40.184668, 29.062303
Turcja, Bursa, Kardes Hotel: 40.195650, 29.059465
Turcja, Bursa, meczet Ulu Camii: 40.183991, 29.061507
Turcja, Bursa, Koza Han: 40.184345, 29.063510
Turcja, Bursa, meczet Gazi Orhan Camii: 40.183996, 29.063891
Turcja, Bursa: 40.182714, 29.065404
Turcja, Bursa, wieża zegarowa: 40.182578, 29.067571
Turcja, Bursa, meczet Setbaşı Camii: 40.180806, 29.070308
Turcja, Bursa, Zielona Medresa: 40.181509, 29.073359
Turcja, Bursa, Zielony Grobowiec: 40.181369, 29.074883
Turcja, Bursa, Zielony Meczet: 40.182181, 29.074609
Turcja, Bursa, meczet Emir Sultan Camii: 40.181291, 29.080945

 

Stragany z melonami i arbuzami przy drodze

Stragany z melonami i arbuzami przy drodze

Stragany przy drodze

Stragany przy drodze

65-metrowy pomnik sił narodowych i Ataturka pod Manisą

65-metrowy pomnik sił narodowych i Ataturka pod Manisą

Manisa, miasto położone na zboczu góry

Manisa, miasto położone na zboczu góry

Do Bursy dojechaliśmy tuż przed godziną 16-tą, co pozwoliło nam zaliczyć główne jej atrakcje jeszcze tego samego dnia, a co za tym idzie, wyjechać następnego dnia zaraz po śniadaniu.

Choć w miejscu dzisiejszej Bursy znaleziono ślady osadnictwa już z okresu 5000 lat p.n.e., za czas założenia miasta, pod nazwą Prusa, uważa się III w. p.n.e. Wcześniej istniało tu greckie antyczne miasto Kios, przebudowane dla króla Bitynii Prusjasza i przemianowane na Prusę przez żołnierzy króla Kartaginy, Hannibala, w zamian za schronienie dla niego po przegranej wojnie z Cesarstwem Rzymskim Inna wersja mówi o darze od króla Macedonii, Filipa V). Pierwszy etap silnego rozwoju Bursy to lata wczesnego chrześcijaństwa, w zasadzie początek VI w., okres panowania cesarza Justyniana I.

W XI wieku miasto zdobyli Turcy Seldżuccy, po czym szybko odzyskano je podczas I wyprawy krzyżowej. Przez następne 100 lat miasto często przechodziło z rąk do rąk. W związku z migracją Turków na okoliczne tereny, zaczęły dookoła Bursy powstawać niewielkie państewka, rządzone przez władców tureckich. W 1317 r. jeden z nich rozpoczął oblężenie Bursy, która ostatecznie poddała się po prawie 10 latach (!) oblężenia. Władca ten nazywał się Osman Gazi. Z Bursy uczynił stolicą tworzonego nowego państwa, które wzięło nazwę od jego imienia – dziś znamy je z lekcji historii jako Imperium Osmańskie – przetrwało aż do początków XX wieku, kiedy ostatecznie zmiotła je rewolucja turecka.

Bursa, położona pod masywem górskim Uludag

Bursa, położona pod masywem górskim Uludag

Bursa, Kryty Bazar

Bursa, Kryty Bazar

Bursa, Kryty Bazar

Bursa, Kryty Bazar

Bursa, dawny karawanseraj Koza Han, dziś bazar jedwabny

Bursa, dawny karawanseraj Koza Han, dziś bazar jedwabny

Bursa, dawny karawanseraj Koza Han, dziś bazar jedwabny

Bursa, dawny karawanseraj Koza Han, dziś bazar jedwabny

Bursa, dawny karawanseraj Koza Han, dziś bazar jedwabny

Bursa, dawny karawanseraj Koza Han, dziś bazar jedwabny

Miniaturowy meczet na dziedzińcu bazaru Koza Han

Miniaturowy meczet na dziedzińcu bazaru Koza Han

Syn i następca Osmana, Orhan Gazi, nadal rozszerzał swoje państwo, przybierając tytuł sułtana. W 1402 r. stolicę przeniesiono do Adrianopola (dzisiejsze Edirne), ale Prusa pozostała ważnym ośrodkiem. Obaj pierwsi władcy Imperium Osmańskiego, Osman i Orhan, zostali pochowani w Bursie, ich grobowce są znaczącymi atrakcjami turystycznymi.

Kolejny boom w rozwoju miasta (dziś największego ośrodka przemysłowego w Turcji) to lata 60-te XX wieku, kiedy swoje fabryki otworzyły tu Fiat i Renault. W 1960 r. Bursa miała zaledwie 150 tys. mieszkańców, 20 lat później trzy razy więcej. Dziś liczy 2,5 mln ludzi, a ostatni milion „przybył” w ciągu kilku lat. Bursa uważana jest za jedno z najbogatszych miast Turcji.

W Bursie zamieszkaliśmy w hotelu w samym centrum miasta, niedaleko starej dzielnicy, w której mieszczą się wszystkie najważniejsze zabytki miasta. A znana jest Bursa głównie z meczetów i grobowców – pozostałości po czasach świetności Imperium Osmańskiego. Meczety to zarówno te ogromne i znane, jak i te mniejsze, często historyczne lub architektoniczne perełki.

Bursa, meczet Ulu Cami (Wielki Meczet)

Bursa, meczet Ulu Cami (Wielki Meczet)

Bursa, meczet Ulu Cami (Wielki Meczet)

Bursa, meczet Ulu Cami (Wielki Meczet)

Bursa, meczet Ulu Cami (Wielki Meczet), fontanna ablucyjna wewnątrz

Bursa, meczet Ulu Cami (Wielki Meczet), fontanna ablucyjna wewnątrz

Na trasie naszego „rajdu” po starej Bursie znalazły się, w kolejności zwiedzania:

  • meczet Şehreküstü Camii, wybudowany w 1430 r., nie znaleźliśmy zbyt wiele na jego temat
  • meczet Ulu Camii (Wielki Meczet), zgodnie z nazwą największy meczet w Bursie, wybudowany w 1399 r., przykryty 20 kopułami, posiadający dwa minarety. Fontanna ablucyjna znajduje się we wnętrzu meczetu. Wnętrza te przyozdobione są inskrypcjami, wykonanymi przez słynnych w czasach budowy meczetu islamskich kaligrafów – dziś jest to jedna z najwspanialszych kolekcji islamskiej kaligrafii na całym świecie
  • meczet Gazi Orhan Camii, stojący prawie obok Wielkiego Meczetu (przedziela je tylko Koza Han, dawny karawanseraj, dziś bazar tekstylny), wybudowany w ramach całego kompleksu (meczet, medresa, dwie łaźnie oraz zajazd) w 1339 r. Spalony w trakcie najazdu w 1417 r., został potem odbudowany, tak samo jak po trzęsieniu ziemi w 1855 r.
  • meczet Karaşeyh Camii, mały meczet zbudowany w XVI w., długo używany jako biblioteka dla dzieci, dziś w bardzo dobrym stanie jest nadal czynnym miejscem kultu religijnego
  • meczet Setbaşı Camii, malutki meczet (14 x 9 m), wybudowany w 1594 r.
  • meczet Yeşil Camii (Zielony Meczet), wybudowany także jako część większego kompleksu (w jego skład wchodziła m.in. medresa – Yeşil Medresesi i grobowiec – Yeşil Türbe, które także zwiedziliśmy) w 1422 r. w całości z kamienia. Minarety dobudowano w czasie późniejszym. Nazwę swą meczet zawdzięcza kolorowi marmurowych płytek, którymi zostały wykończone jego wnętrza. Także w tym meczecie fontanna ablucyjna znajduje się w środku
  • meczet Emir Sultan Camii, wybudowany w 1429 r. przez żonę Emira Sultana, uczonego. Zoną tą była córka ówczesnego osmańskiego sułtana. Meczet był wielokrotnie odbudowywany po zniszczeniach (zawalił się w 1795 r. oraz po trzęsieniu ziemii w 1855 r., ta druga odbudowa połączona została ze zmianą stylu budowli). Dziś meczet ten posiada największy i najpiękniejszy dziedziniec w Bursie, a naprzeciwko świątyni, po drugiej stronie dziedzińca stoi dziś grobowiec Emira Sultana, dostępny dla wiernych i turystów
Bursa, festiwalowe występy folklorystyczne

Bursa, festiwalowe występy folklorystyczne

Bursa, meczet Gazi Orhan Camii

Bursa, meczet Gazi Orhan Camii

Bursa, meczet Gazi Orhan Camii

Bursa, meczet Gazi Orhan Camii

Bursa, Zielona Medresa

Bursa, Zielona Medresa

Bursa, wnętrze Zielonego Grobowca

Bursa, wnętrze Zielonego Grobowca

Bursa, Zielony Meczet

Bursa, Zielony Meczet

Ale Bursa to nie tylko meczety. Warto tu odwiedzić znajdujące się obok Wielkiego Meczetu dwa bazary – przede wszystkim Kryty Bazar – prawdziwy turecki bazar, w odróżnieniu od tego stambulskiego nie opanowany przez turystów, przez co o wiele bardziej prawdziwy i klimatyczny. W dawnym karawanseraju Koza Han z 1491 r., posiadającym na dwóch kondygnacjach 95 pokoi i kwadratowy dziedziniec w środku, znajduje się dziś targ jedwabny, kwitnie tu handel materiałami i wyrobami tekstylnymi. A na dziedzińcu znajduje się kilka restauracji. A na środku dziedzińca stoi… iście miniaturowy meczet, mniejszego chyba nie widzieliśmy. Ośmiokątny budyneczek ma dwie kondygnacje – na parterze pomiędzy kolumnami wspierającymi kondygnację wyższą znajduje się fontanna ablucyjna, a nad nią właściwa świątynia.

Wychodząc z Koza Han natknęliśmy się na oryginalne występy folklorystyczne, będące, jak się dużo później dowiedzieliśmy, częścią międzynarodowego festiwalu kultury i sztuki, który w tych dniach odbywał się w Bursie. A że były bardzo oryginalne, to nawet je nagraliśmy:

Wspominaliśmy już wyżej o częściach „zielonego” (Yeşil) kompleksu. Zielony grobowiec (Yeşil Türbe) znajduje się tuż obok Zielonego Meczetu i jest rzeczywiście grobowcem piątego z kolei osmańskiego sułtana, Mehmeda I oraz jego rodziny. Został wybudowany w 1421 r. jako sześciokątny budynek przez syna i następcę Mehmeda I, Murada II.

Bursa, Zielony Meczet

Bursa, Zielony Meczet

Bursa, Zielony Meczet

Bursa, Zielony Meczet

Bursa, meczet Emir Sultan Camii

Bursa, meczet Emir Sultan Camii

Bursa, meczet Emir Sultan Camii

Bursa, meczet Emir Sultan Camii

Bursa, meczet Emir Sultan Camii

Bursa, meczet Emir Sultan Camii

Bursa, meczet Emir Sultan Camii

Bursa, meczet Emir Sultan Camii

„Zielona” medresa (Yeşil Medresesi) wybudowana została w 1419 r. i przez cały okres osmański uważana była za najważniejszą szkołę islamską w mieście. W środku znajdowało się 13 „klas” oraz jeden „pokój nauczycielski” oraz dziedziniec. Od 1975 r. w budynku mieści się muzeum sztuki islamskiej.

Co jeszcze zapamiętamy z Bursy ? Wielką ucztę z udziałem baklawy, sztandarowego tureckiego słodkiego smakołyku, którego spróbować musi każdy, będąc w Turcji. Ten deser to wiele cieniutkich warstw ciasta, przełożonych najczęściej orzechami, a całość jest dosłownie „utopiona” w miodzie lub bardzo słodkim syropem. Istnieje wiele odmian baklawy i właśnie wieczorem w hotelowym pokoju w Bursie urządziliśmy sobie wielką degustację kilku rodzajów tego specjału, nabytych w cukierni w wielkim centrum handlowym tuż obok hotelu.

Uczta z baklawą

Uczta z baklawą

Rano, po śniadaniu, opuściliśmy Bursę, by jak najszybciej dotrzeć (i w związku z tym jak najwięcej zobaczyć) do największej atrakcji całej trasy powrotnej do Polski. Czekał na nas mianowicie sam Stambuł, w którym pozostać mieliśmy pełne dwa dni (dwa noclegi).

Pełna galeria zdjęć z Bursy znajduje się na osobnej stronie naszego bloga oraz na naszym fanpage’u na Facebooku.

 

Inne wpisy z: Tour de Europe 2013

Tak wyglądał nasz samochód po odebraniu od obsługi hotelowej

Jeśli dużo podróżujecie, to istnieje statystyczne prawdopodobieństwo, że w masie dobrych i wspaniałych rzeczy zdarzy Wam się pod drodze doświadczenie przykre. Życie. Nie ma świata idealnego, każdy kiedyś błąd czy pomyłkę popełni, trzeba być wyrozumiałym. Pod warunkiem, że widzimy chęć naprawy czy załagodzenia sytuacji drażliwej. Gorzej, jeśli ten ktoś narobi Wam problemów i Was z nimi zostawi.

IMG_0402

Wakacyjna wyprawa do Turcji w sierpniu 2013 r. była jak dotąd najdłuższym naszym wyjazdem turystycznym. Trwała aż 32 dni, z których 18 spędziliśmy w podróży, a pozostałe dwa tygodnie - na wakacyjnym pobycie w południowo-zachodniej Turcji.

Kieżmark, dzwonnica kościoła św.Krzyża

Kežmarok (polska nazwa: Kieżmark), niespełna 20-tysięczne miasto na Słowacji, był ostatnim punktem na naszej mapie trasy Tour de Europe 2013 - wakacyjnej wyprawy do Turcji. Spędziliśmy w nim trochę czasu na zwiedzaniu historycznej starówki.

 

Dodaj komentarz